Δεν μπορούμε να διορθώσουμε Διεθνείς Οργανισμούς όπως ο ΠΟΕ. Να τους καταργήσουμε.

Άρθρο του Joseph Solis-Mullen για το Mises Institute που δημοσιεύτηκε στις 15/03/2025

ΑΡΧΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ

https://mises.org/mises-wire/we-cant-fix-international-organizations-wto-abolish-them

 Σε μια πρόσφατη δημοσίευση της Springer, ο Marcos Falcone πρότεινε το «Να φέρουμε την Αυστριακή Σχολή στον 21ο αιώνα» υιοθετώντας τις υπάρχουσες διεθνείς θεσμικές οργανώσεις ως μέσο για τη μεγιστοποίηση της παγκόσμιας ελευθερίας. Αναγνωρίζοντας ότι συχνά δίκαια επικρίνονται για το ότι είναι γραφειοκρατικές και αναποτελεσματικές, ο Falcone υποστηρίζει ότι ιστορικά έχουν συμβάλει στην οικονομική ανάπτυξη και τη δημοκρατικοποίηση και ότι χρειάζονται μόνο δύο βασικές μεταρρυθμίσεις για να ενισχυθεί η ελευθερία εντός της τρέχουσας διεθνούς τάξης: η αυστηρή εφαρμογή της αρχής της επικουρικότητας (όπου οι αποφάσεις διακυβέρνησης λαμβάνονται στο πιο τοπικό επίπεδο που είναι δυνατόν) και η αποδοχή της απόσχισης ως νόμιμης πολιτικής διαδικασίας.

Το άρθρο ανιχνεύει τη θεωρητική δικαιολόγηση αυτών των μεταρρυθμίσεων μέσα από τα έργα επιφανών Αυστριακών οικονομολόγων, όπως ο Ludwig von Mises, ο Friedrich Hayek και ο Murray Rothbard. Ο Falcone τονίζει πώς η επικουρικότητα, όταν εφαρμόζεται αδύναμα (π.χ. η εκδοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης), επιτρέπει την υπέρβαση από κεντρικές αρχές και υποστηρίζει ότι μια αυστηρότερη εφαρμογή θα διασφάλιζε ότι η εξουσία παραμένει τοπική, αποτρέποντας την περιττή γραφειοκρατική ανάπτυξη και αναποτελεσματικότητα. Ομοίως, η απόσχιση παρουσιάζεται ως επέκταση της αυτοδιάθεσης, επιτρέποντας στις πολιτικές κοινότητες να ευθυγραμμίζονται πιο στενά με τις προτιμήσεις τους.

Ο Falcone χρησιμοποιεί την Ελβετία και τις πρώιμες Ηνωμένες Πολιτείες ως μοντέλα για την εξισορρόπηση της επικουρικότητας και της απόσχισης, υποστηρίζοντας ότι οι ομοσπονδιακές τους δομές περιόρισαν επιτυχώς την κεντρική εξουσία ενώ διατήρησαν την ποικιλομορφία. Τελικά, ο Falcone υποστηρίζει ότι η επιβολή της επικουρικότητας και η αποδοχή της απόσχισης θα ενίσχυαν αντί να αποδυναμώνουν τις διεθνείς θεσμικές οργανώσεις, καθιστώντας τις πιο υπεύθυνες, ευέλικτες και περιορισμένες σε εμβέλεια. Οι μεταρρυθμίσεις θα ενίσχυαν τον ανταγωνισμό μεταξύ των κυβερνήσεων, βελτιώνοντας τις πολιτικές και ενισχύοντας την ελευθερία.

Ενώ θα πρέπει να είναι σαφές ότι ο Falcone έχει δίκιο αναφέροντας τον Rothbard ως υπέρμαχο της απόσχισης ως ουσιώδους για την ατομική ελευθερία, το έκανε επειδή έβλεπε την αποκέντρωση ως βήμα προς την πλήρη ιδιωτικοποίηση της διακυβέρνησης, όχι για τη βελτίωση της λειτουργίας υπερεθνικών θεσμών. Μια πλήρης κριτική του Rothbard θα διαφωνούσε με αρκετές θεμελιώδεις προϋποθέσεις του επιχειρήματος του Falcone.

Τα Ελαττώματα στις Προϋποθέσεις του Falcone

Από μια αυστηρά αναρχοκαπιταλιστική και εθελοντική προοπτική, η ιδέα της «βελτίωσης» των διεθνών οργανισμών αντί της κατάργησής τους είναι εντελώς εσφαλμένη, καθώς αυτές οι οργανώσεις είναι εγγενώς καταναγκαστικές, χρηματοδοτούνται μέσω φορολογίας (κλοπή) και εξυπηρετούν τα συμφέροντα των πολιτικών ελίτ αντί των ατόμων. Αυτό που είναι επιθυμητό είναι η προώθηση της αληθινής ελευθερίας, όχι η υπεράσπιση μιας «καλύτερης» μορφής κρατισμού.

1. Οι Διεθνείς Οργανισμοί ως Παράνομες Οντότητες

Στο Nations by Consent, ο Rothbard απορρίπτει την ιδέα ότι τα κράτη (ή οι διεθνείς οργανισμοί) θα πρέπει να έχουν οποιοδήποτε μονοπώλιο στη διακυβέρνηση. Αντ' αυτού, υποστηρίζει έναν κόσμο αποκεντρωμένων, εθελοντικών ενώσεων χωρίς καταναγκαστική φορολογία ή κρατικό έλεγχο. Ο Falcone υποθέτει ότι οι διεθνείς θεσμοί θα πρέπει να μεταρρυθμιστούν για να λειτουργούν πιο αποτελεσματικά, αλλά ο Rothbard θα επέμενε ότι θα έπρεπε να καταργηθούν εντελώς, καθώς είναι αφύσικες κατασκευές που υπάρχουν μόνο για να εξυπηρετούν τις πολιτικές ελίτ, όχι τα άτομα.  

2.     Η Επικουρικότητα Είναι Ανεπαρκής – Μόνο η Ιδιωτικοποίηση Εξασφαλίζει Ελευθερία

Το άρθρο υποστηρίζει ότι η αυστηρή επικουρικότητα (όπου η λήψη αποφάσεων ωθείται στο χαμηλότερο επίπεδο) είναι μέσο αύξησης της ελευθερίας. Ωστόσο, ο Rothbard θα απέρριπτε την επικουρικότητα ως ελλιπή λύση επειδή εξακολουθεί να προϋποθέτει την ύπαρξη κυβερνητικής εξουσίας σε οποιοδήποτε επίπεδο. Η αναρχοκαπιταλιστική οπτική του Rothbard πηγαίνει πέρα από την επικουρικότητα—θα υποστήριζε ότι όλες οι λειτουργίες διακυβέρνησης θα έπρεπε να ιδιωτικοποιηθούν. Υπό την επικουρικότητα, μια τοπική κυβέρνηση μπορεί να επιβάλει περιοριστικές οικονομικές πολιτικές ή να παραβιάσει τα δικαιώματα ιδιοκτησίας όπως θα έκανε μια εθνική κυβέρνηση. Το μέγεθος της κυβέρνησης δεν είναι το ζήτημα—η ίδια η ύπαρξή της είναι. Αντί για την επικουρικότητα, ο Rothbard θα υποστήριζε ανταγωνιστικές ιδιωτικές υπηρεσίες ασφαλείας, εθελοντική διαιτησία και νομικές δομές ελεύθερης αγοράς.

3.    Η Απόσχιση Είναι Καλή – Αλλά Όχι Αρκετή 

Το άρθρο ευθυγραμμίζεται σωστά με την ισχυρή υποστήριξη του Rothbard για την απόσχιση ως θεμελιώδες δικαίωμα. Ωστόσο, ο Rothbard πιθανότατα θα προχωρούσε τη λογική περαιτέρω—η απόσχιση δεν θα έπρεπε να σταματά στο επίπεδο του έθνους-κράτους αλλά να συνεχίζεται μέχρι το επίπεδο του ατόμου. Ο Rothbard υποστηρίζει ότι ο τελικός στόχος της απόσχισης δεν είναι μόνο η διάσπαση των κρατών σε μικρότερα κράτη, αλλά η πλήρης εξάλειψη του κράτους. Στο The Ethics of Liberty, υποστηρίζει ότι η απόσχιση είναι μια μορφή εθελοντικής ένωσης: Αν μια γειτονιά, πόλη, ή ακόμα και ένα μόνο άτομο θέλει να αποσχιστεί, θα πρέπει να του επιτραπεί. Το άρθρο εξακολουθεί να θεωρεί τα έθνη-κράτη ως αναπόφευκτα, αλλά ο Rothbard θα υποστήριζε ότι ο πραγματικός στόχος θα έπρεπε να είναι η διάλυση του κράτους σε καθαρά εθελοντικές ενώσεις.

4.   Δεν Υπάρχει Ανάγκη για «Ισχυρότερους» Διεθνείς Οργανισμούς

 Το άρθρο προϋποθέτει ότι οι διεθνείς οργανισμοί θα μπορούσαν να ενισχυθούν αν περιορίσουν το εύρος τους και αποδεχτούν την απόσχιση. Μια κριτική του Rothbard θα ήταν ότι οι διεθνείς οργανισμοί δεν θα έπρεπε να ενισχυθούν καθόλου—θα έπρεπε να καταργηθούν. Οργανισμοί όπως ο ΟΗΕ, η ΕΕ και ο ΠΟΕ υπάρχουν μόνο λόγω της κρατικής καταπίεσης. Χωρίς φορολογία και πολιτική εξουσία, θα κατέρρεαν. Ο Rothbard πιθανότατα θα υποστήριζε ότι αντί να «ενισχυθούν», θα έπρεπε να αντικατασταθούν με εθελοντικά δίκτυα εμπορίου, διαιτησίας και ιδιωτικών ενώσεων άμυνας. Ο συγγραφέας θεωρεί τους διεθνείς οργανισμούς δεδομένους, αλλά ο Rothbard θα έλεγε ότι είναι τεχνητές κατασκευές που εξυπηρετούν τις πολιτικές ελίτ, όχι τα ελεύθερα άτομα.

5.   Η Αγορά, Όχι οι Κυβερνήσεις, Πρέπει να Διευκολύνει το Εμπόριο και τη Συνεργασία 

Το άρθρο αναγνωρίζει ότι το διεθνές εμπόριο έχει βγάλει δισεκατομμύρια από τη φτώχεια, αλλά αποδίδει την ευκολία αυτή σε διεθνείς θεσμούς όπως ο ΠΟΕ και η NAFTA. Ο Rothbard θα υποστήριζε ότι οι ελεύθερες αγορές, όχι οι κυβερνήσεις ή οι γραφειοκρατίες, είναι υπεύθυνες για την οικονομική πρόοδο. Το εμπόριο συμβαίνει παρά τις θεσμικές οργανώσεις όπως ο ΠΟΕ, όχι εξαιτίας τους. Οι κυβερνήσεις δημιουργούν δασμούς, κανονισμούς και εμπόδια που παρεμποδίζουν την ελεύθερη ανταλλαγή. Μια οπτική του Rothbard θα απέρριπτε τις διαχειριζόμενες εμπορικές συμφωνίες και αντ' αυτού θα υποστήριζε το αληθινό ελεύθερο εμπόριο, που σημαίνει μονομερής κατάργηση όλων των εμπορικών φραγμών χωρίς εξάρτηση από διεθνείς συνθήκες.

Συμπέρασμα: Ο «καλύτερος κρατισμός» του Falcone είναι ανεπαρκής για τους στόχους της Αυστριακής Σχολής

Ενώ το άρθρο παρουσιάζει ένα όραμα για μεγαλύτερη αποκέντρωση, ο Rothbard θα έβρισκε την υποκείμενη προϋπόθεσή του εσφαλμένη: δηλαδή, ότι το τρέχον σύστημα μπορεί ή πρέπει να βελτιωθεί εντός των υπαρχουσών διεθνών δομών. Αντ' αυτού, μια κριτική του Rothbard θα υποστήριζε:

1. Κατάργηση των διεθνών οργανισμών αντί της μεταρρύθμισής τους.
2. Ιδιωτικοποίηση αντί της επικουρικότητας—η αποκέντρωση είναι καλή, αλλά η ιδιωτική διακυβέρνηση είναι ο πραγματικός στόχος.
3. Ριζική απόσχιση—όχι μόνο για τα κράτη, αλλά για τα άτομα και τις εθελοντικές κοινότητες.
4. Ελεύθερο εμπόριο μέσω εθελοντικής ένωσης, όχι διεθνών συμφωνιών.
5. Εξάλειψη όλων των καταναγκαστικών κρατικών οντοτήτων υπέρ ιδιωτικών νομικών και αμυντικών συστημάτων.

Τελικά, από την άποψη του Rothbardian, ο καλύτερος τρόπος για τη μεγιστοποίηση της ελευθερίας δεν είναι η καλύτερη διακυβέρνηση, αλλά η κατάργηση του κράτους συνολικά. Ενώ το άρθρο του Falcone κάνει βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση υποστηρίζοντας την επικουρικότητα και την απόσχιση, δεν προχωράει αρκετά μακριά για την πλήρη διάλυση της κρατικής εξουσίας και την αντικατάστασή της με ένα σύστημα που βασίζεται αποκλειστικά στην ατομική συναίνεση και την εθελοντική ένωση. Υπό αυτή την έννοια, η προσπάθεια του Falcone είναι ανεπαρκής για τις ανάγκες του « Να φέρουμε την Αυστριακή Σχολή στον 21ο αιώνα», καθώς η Αυστριακή Σχολή - τουλάχιστον στην Ροθμπαρδιανή της μορφή - δεν επιδιώκει τον «καλύτερο κρατισμό» αλλά την πραγματική ελευθερία.